Hallo voorjaar

Hallo voorjaar

Hoewel ik beslist geen hekel aan de winter heb, zijn de eerste signalen dat het voorjaar in aantocht is wel om blij van te worden. Kort voor het schrijven van deze blog was ik met een groep enthousiaste natuurliefhebbers vierentwintig uur achtereen op het Park. Een speciale safari om bezoekers de Hoge Veluwe in de winter te laten ervaren. Tijdens die twee dagen kwam de temperatuur ver boven de tien graden en had mijn tocht meer van een vierentwintig uurs voorjaars safari weg. Maar hoe mooi is het om op de vlakten weer de zang van veld- en boomleeuwerik te horen en in de bossen mijn onbetwiste favoriet als voorjaarsbode: de heldere melancholische en vérdragende zang van de grote lijster.

Meten is weten

Het voorjaar is het moment dat de meeste fauna- en flora inventarisaties weer van start gaan. Verreweg het merendeel wordt uitgevoerd door de leden van de fauna- en florawerkgroep van de Vereniging Vrijwilligers van de Hoge Veluwe maar de telling van onze grote wilde hoefdieren wordt gedaan door mijn collega jachtopzichters. Immers, de resultaten van de tellingen zijn essentieel voor het opstellen van een afschotplan. Als eerste worden deze maand wildtellingen voor edelherten gehouden. Zij worden geteld op elf plekken verspreid over het Park. Het gebruik van lokvoer zorgt ervoor dat de dieren deze telplekken bezoeken. In de regel zijn twee telavonden voldoende om een betrouwbaar inzicht in de populatie te krijgen. Door niet alleen aantallen maar ook leeftijden, geslacht, eventuele bijzondere kenmerken, aankomst en vertrektijden te noteren, worden dubbeltellingen voorkomen. Ook worden tijdens deze tellingen gebruik gemaakt van rijploegen. De telresultaten in maart zijn de basis voor het afschotplan voor het aankomende herfst/winter seizoen.

Veel van de gebruikte telplaatsen zijn de voor iedere parkbezoeker toegankelijke observatieplaatsen. Wanneer je hier in de late namiddag gaat kijken heb je dus een grote kans om edelherten en moeflons te zien.

Het tellen van de reeën start ook deze maand, maar omdat deze dieren in een eigen territorium leven en niet of heel moeilijk op loekvoerplaatsen komen, worden deze al rondrijdend over een groot aantal ochtenden en avonden geteld.

De tellingen van wilde zwijnen en moeflons zijn later in het seizoen. 

Jong leven in het voorjaar

Zoals gezegd, het voorjaar is in aantocht en wanneer de zon op dinsdag 20 maart om 17:15 uur loodrecht boven de evenaar staat begint bij ons officieel de astronomische lente. Om praktische redenen en volgens internationale afspraak gebruiken de weerkundigen voor het berekenen van klimatologische gemiddelden een andere seizoensindeling en begint de lente al op 1 maart. Het voorjaar is ook het moment dat veel jong leven op de Hoge Veluwe verschijnt maar er zijn dieren die niet op het voorjaar wachten. Zo heb ik al jonge wilde zwijnen en jonge hazen gezien. Onze moeflons zijn er ook vroeg bij en ik verwacht dat op het moment dat ik deze blog schrijf er ergens in de Plijmen een ooi op zoek is naar een geschikte plek om haar lam te werpen.

Katjes van hazelaar en els lopen uit en knoppen aan struiken en bomen worden dikker.

De ongewoon hoge temperaturen voor februari hebben er voor gezorgd dat de katjes van de hazelaar en de els de afgelopen weken zijn uitgelopen. Deze maand worden ook de bladknoppen aan struiken en bomen  dikker en komt de sapstroom opgang. De dunne twijgen van de berk kleuren in het maartse licht prachtig roodbruin. Afhankelijk van de temperatuur in maart, kun je het blad van de krentenstruik, berk en kamperfoelie zien uitlopen.

Een ander fenomeen dat opvalt in maart, is de rijping van de kegels van de grove den. Door hun kleurverandering van groen naar licht bruin, vallen ze steeds meer op. Ik nodig u allen uit om op een zonnige en warme dag in maart naar het Park te komen. Wandelend onder de dennen hoor je dan overal het getik van de kegels die openspringen. Verlost uit een klemmende greep en verspreiden de zaden zich door de lucht. Het begin van een nieuwe generatie dennen en ook het enige moment dat een “vliegden” ook echt vliegt.   

Lees meer blogs - van Henk Ruseler